Wsłuchać się w głos pacjentów oraz ich opinie o poziomie i jakości opieki przy ustalaniu kryteriów oceny ofert, uwzględniać sprzęt, którymi dysponują świadczeniodawcy oraz dążyć do ustalenia przejrzystych kryteriów wyceny usług w skali całego kraju – to najważniejsze postulaty wobec Narodowego Funduszu Zdrowia, jakie pojawiły się podczas konferencji Przyszłość pielęgniarskiej opieki domowej, zorganizowanej przez Caritas Polska 23 października w Warszawie.

Otwierając spotkanie dyrektor Caritas Polska ks. dr Marian Subocz zaznaczył, że jest ono próbą wytyczenia kierunków działań nie tylko wobec NFZ, ale też dla Caritas diecezjalnych, które od lipca br. straciły w wyniku konkursów kontrakty na świadczenie długoterminowej opieki medycznej. Decyzje NFZ najbardziej uderzyły w sieć stacji opieki Caritas gliwickiej, opolskiej, częstochowskiej, katowickiej i sosnowieckiej. O przegranej zdecydowała przede wszystkim cena – „konkurenci” zaproponowali za tzw. osobodzień ofertę o 1 zł 60 gr tańszą od Caritas. Obecni na konferencji przedstawiciele Ministerstwa Zdrowia, Rzecznika Praw Pacjenta i Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego zgodzili się, że cena opieki nie może być decydującym kryterium wyboru ofert. Do tej opinii nie ustosunkował się nikt z Narodowego Funduszu Zdrowia, ponieważ zaproszony przedstawiciel tej instytucji odwołał swój udział w konferencji.

Obecnie długoterminową opieką domową objętych jest ponad 52 tysiące pacjentów, przeważnie starszych. Opiekę nad nimi sprawuje 1320 podmiotów, które podpisały kontrakty z NFZ na sumę 320 mln zł. W obliczu zmian demograficznych trzeba wprowadzać nowe formy opieki i współpracować z nowymi podmiotami medycznymi – uważają urzędnicy ministerstwa zdrowia. Dariusz Poznański z Departamentu Organizacji Ochrony Zdrowia oraz Jolanta Skolimowska, zastępca dyrektora Departamentu Pielęgniarek i Położnych mówili o wyzwaniach, jakie stwarza chociażby fakt, że już w 2050 r. co trzeci Polak będzie miał więcej niż 65 lat. Zmiany w systemie opieki już się rozpoczęły poprzez m.in. wprowadzenie nowego zawodu – opiekuna medycznego, który wykonuje w Polsce 10 tysięcy osób. Zmieniać się będzie rola pielęgniarek, które w systemie opieki coraz częściej będą pełnić funkcje zarządcze i koordynacyjne.

Dotychczasowego modelu opieki bronił ks. Arnold Drechsler, dyrektor Caritas Diecezji Opolskiej przypominając, że to właśnie Śląsk wypromował w Polsce opiekę długoterminową, z sukcesem realizowaną od 22 lat przez wyspecjalizowane stacje Caritas. Dyrektor CDO wypunktował też luki i błędy systemu kontraktowania usług medycznych przez NFZ, w tym najważniejsze – ignorowanie interesu ubezpieczonego, czyli pacjenta, którego nie pyta się o ocenę już świadczonej opieki oraz nie bierze się pod uwagę dostępności do urządzeń i środków pielęgnacyjno-rehabilitacyjnych.

Kierunki rozwoju pielęgniarskiej opieki domowej przedstawiła dr Zofia Sienkiewicz z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Z badań empirycznych dot. problemów i potrzeb pacjentów wymagających opieki domowej wynika, że należy skupić się na pomocy psychicznej (coraz powszechniejszy problem depresji u osób starszych), wsparcia w komunikacji z otoczeniem, towarzyszenia w samotności czy pomocy w higienie, a nawet w zarządzaniu finansami. Należy też rozwijać systemy wsparcia dla opiekunów nieprofesjonalnych oraz rozszerzyć samodzielność pielęgniarek w realizowaniu świadczeń leczniczych.

Konferencja zakończyła się warsztatami poświęconymi szukaniu perspektyw i propozycji rozwiązań dla domowej opieki pielęgniarskiej oraz rozwojowi i wzmacnianiu w tym obszarze kompetencji ośrodków Caritas. Wśród najważniejszych wniosków znalazły się: odkrywanie pól zaangażowania pozostających poza zainteresowaniem komercyjnych podmiotów opiekuńczych – zgodnie z misją Caritas; dążenie do zapewnienia różnorodności usług medyczno-środowiskowych; definiowanie nowych obszarów opieki – np. domowej pielęgniarskiej opieki psychiatrycznej; nawiązywanie współpracy z ośrodkami uniwersyteckimi w celu podnoszenia kwalifikacji personelu i zdobywania certyfikatów dla placówek. Najpilniejszym postulatem jest jednak – zdaniem ks. Pawła Zięby, dyr. Caritas Archidiecezji Warmińskiej – centralna koordynacja działań w oparciu o Caritas Polska.Wniosek ten poparł odpowiedzialny za konferencję o. Hubert Matusiewicz, wicedyrektor CP, który powiedział, że musimy uczyć działać się razem, nawet jeśli mamy różne motywacje. Jako przykład takich pozytywnych działań podał hospicja, których idea została przeszczepiona na polski grunt przez środowiska bliskie Kościołowi, a obecnie realizowana przez różne podmioty, nie tylko konfesyjne. (aw)